Quỹ khẩn cấp là gì? Cần bao nhiêu và cách xây dựng từ đầu

Vì sao quỹ khẩn cấp là bước đầu tiên

Mọi kế hoạch tài chính đều có thể đổ vỡ vì một sự cố nhỏ nếu không có lớp đệm. Không có quỹ khẩn cấp, một lần nhập viện hay hai tháng thất nghiệp sẽ buộc bạn vay nóng, quẹt thẻ tín dụng, vay qua app hoặc bán khoản đầu tư đúng lúc giá thấp. Chi phí của những lựa chọn bị ép buộc đó thường lớn hơn nhiều so với tiền lãi bạn bỏ lỡ khi giữ một khoản tiền nhàn rỗi.

Vì vậy, trong thứ tự ưu tiên tài chính cá nhân, quỹ khẩn cấp thường đứng ngay sau việc trả hết nợ lãi suất cao và trước việc đầu tư. Nó không phải để sinh lời mà để bảo vệ những thứ còn lại: điểm tín dụng, khoản đầu tư dài hạn và sự bình tĩnh khi ra quyết định.

Quỹ khẩn cấp cần bao nhiêu

Cách tính phổ biến là lấy chi phí thiết yếu mỗi tháng nhân với số tháng muốn được bảo vệ. Chi phí thiết yếu gồm những khoản vẫn phải trả nếu ngày mai bạn mất thu nhập: tiền nhà, ăn uống cơ bản, đi lại, điện nước, điện thoại, khoản trả nợ tối thiểu, bảo hiểm. Không tính các khoản có thể cắt ngay như ăn ngoài, mua sắm, du lịch.

Số tháng phụ thuộc mức độ ổn định của thu nhập và trách nhiệm gia đình. Người độc thân, lương cố định, ngành dễ tìm việc có thể bắt đầu với 3 tháng. Người làm freelance, kinh doanh, thu nhập theo hoa hồng, hoặc là nguồn thu nhập chính của gia đình nên hướng tới 6 tháng hoặc nhiều hơn.

• 3 tháng: thu nhập ổn định, không có người phụ thuộc, có bảo hiểm y tế và bảo hiểm thất nghiệp.
• 6 tháng: có con nhỏ hoặc cha mẹ phụ thuộc, hoặc ngành nghề có chu kỳ tuyển dụng chậm.
• Trên 6 tháng: thu nhập không đều (freelancer, chủ kinh doanh nhỏ) hoặc sức khỏe cần theo dõi thường xuyên.

Để quỹ khẩn cấp ở đâu

Ba tiêu chí theo thứ tự: an toàn, rút được nhanh, và sau đó mới đến sinh lời. Lựa chọn hợp lý là tài khoản tiết kiệm không kỳ hạn hoặc tiền gửi kỳ hạn ngắn tại ngân hàng, chia thành vài sổ nhỏ để khi cần chỉ tất toán một phần. Một số người giữ thêm một phần nhỏ tiền mặt cho những ngày không giao dịch được.

Không nên để quỹ khẩn cấp trong cổ phiếu, vàng, tiền số hay cho người quen vay, vì giá trị có thể giảm đúng lúc bạn cần tiền hoặc không lấy lại được ngay. Cũng nên tách quỹ khẩn cấp khỏi tài khoản chi tiêu hàng ngày để tránh vô tình tiêu mất.

Quỹ khẩn cấp khác gì tiền tiết kiệm và bảo hiểm

Tiền tiết kiệm cho mục tiêu (mua xe, du học, đám cưới) có ngày dùng định trước; quỹ khẩn cấp thì không, và chỉ được dùng khi có biến cố thật. Gộp chung hai khoản này khiến bạn dễ tiêu quỹ khẩn cấp cho một mục tiêu đã lên kế hoạch.

Bảo hiểm và quỹ khẩn cấp bổ sung cho nhau. Bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp hay bảo hiểm sức khỏe chi trả những rủi ro lớn, nhưng thường có độ trễ, đồng chi trả và phần không được chi trả. Quỹ khẩn cấp lấp khoảng trống đó.

Formula

Example: Hà xây quỹ khẩn cấp 6 tháng

Common Mistakes

• Tính quỹ khẩn cấp theo thu nhập thay vì chi phí thiết yếu, khiến mục tiêu quá cao và dễ bỏ cuộc, hoặc tính theo chi tiêu hiện tại gồm cả mua sắm nên quá lớn.
• Để quỹ khẩn cấp trong cổ phiếu, vàng hay tiền số để "tiền không nằm im", rồi phải bán lỗ khi biến cố xảy ra.
• Dùng quỹ khẩn cấp cho những chi tiêu đoán trước được như học phí, Tết, bảo dưỡng xe định kỳ. Các khoản này cần quỹ mục tiêu riêng.
• Gửi toàn bộ quỹ vào một sổ kỳ hạn dài, khi cần rút trước hạn thì mất gần hết lãi.
• Đã dùng quỹ nhưng không lên kế hoạch nạp lại, nên lần biến cố tiếp theo không còn lớp đệm.

Quick Check

FAQ

Related Concepts

• Personal budgetNgân sách cá nhân
• 50/30/20 budgeting ruleQuy tắc 50/30/20